Seyretmenin keyfi için, sırf, ve tepeden…

Francesco Petrarca, ya da diğer adıyla Petrarch, etrafında yükselen Alp dağlarının manzarasını hayranlık içinde seyrederken, şaşkına dönmüş, karmaşık duygular içinde, kayıtlı dağcılık tarihinde sadece ve sadece keyif için bir dağın zirvesine çıkan ilk şahsiyet olduğunun farkında bile değildi [1]. Mont Ventoux (1912 m), tırmanılması özellikle zor bir dağ değilmiş; zaten 26 Nisan 1336 tarihine yakın çağlarda zorluğun dikkate alındığı bir başarı ölçütü de yoktu. Wikipedia’nın Petrarch makalesindeki referanslara göre Petrarch’ın arkadaşı Diogini’ye yazdığı mektup, manzaranın görkeminin verdiği estetik doyumu gösteren zamanının ötesinde modern bir tutumdu. Hatta sanıyorum benzer bir haleti ruhiye Romantik çağa kadar, özellikle de dağ/doğa yazınında kendini göstermedi.

Dikkat çekmek istediğim bir nokta daha var: “Karanlık çağ” olarak bildiğimiz kavram, Petrarch’ın, yaşadığı dönemden hemen önceki asırlar süren cehaletin hüküm sürdüğü zamana verdiği isimdi. Karanlık çağlardan ilk çıkışının yapıldığı 1786 yılına kadar Alpler’in en yüksek noktasının adı Mont Maudit, ya da Türkçe tercümesi ile “Lanetli dağ” idi [2]. Hakikaten de Avrupa köylü halkı dağların kötü ruhların yaşadığı, lanetli yerler olduğuna inanıyordu. Aydınlanma çağının en hoş başarılarından biri, ilk tırmanışın ardından dağa daha dünyevi olan Mont Blanc, Beyaz Dağ, isminin verilmesi olmuştur.

1 Türkçe bir metindeki ilk “Little did he know” denemem. Pek hoşuma gitmedi, ama geliştireceğim (Bir de bkz. Stranger Than Fiction (2006)).
2 Klein, K.L. (2011). A Vertical World: The Eastern Alps and Modern Mountaineering. Journal of Historical Sociology, (24)4, pp 519-548. DOI: 10.1111/j.1467-6443.2011.01417.x

2 thoughts on “Seyretmenin keyfi için, sırf, ve tepeden…

  1. Pingback: Kelebeği hücreye tıkmak | DağDelisi

  2. Pingback: Mountaineering | DağDelisi

Yorumunuzu buraya bırakın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s